11.11.2022

Brendni joylashtirish

Brendni joylashtirish

Brend bozorga chiqishidan oldin, u kim uchun ishlashi va raqobatchilardan nimasi bilan farq qilishini aniqlab olishi kerak — odatda bularning barchasi bozorda mavjud bo‘lgan eng katta o‘yinchidan kelib chiqib aniqlanib olinadi.

Masalan, Coca-cola va Pepsi bunga dalil bo‘la oladi — Coca-cola o‘zini oilaviy, baxt va muhabbat haqidagi gapiradigan brend sifatida ko‘rsatsa, Pepsi aksincha yoshlarga mos, dangal, sport va faolliklarga yaqin brend sifatida rivojlanishga harakat qiladi.

Yoki boshqa misol — McDonald’s hamda Burger King. McDonald’s ezgu brend, u oilaviy qadriyatlar haqida gapiradi, Burger King esa o‘zini isyonkor, botir, yosh yigitlarga o‘xshab tutadi, joyi kelsa qo‘polroq hazil ham qilib qo‘yishi mumkin.

Brendni raqobatchilardan farqlab, uning maqsadli auditoriyasini aniqlab beradigan omil “pozitsiyalash” deb ataladi.

Bundan ancha yil oldin brendlar pozitsiyasini qandaydir texnika UTP lar atrofida qurishgan, masalan, avtomobil ishlab chiqaruvchilarining biri bizda eng qulay o‘rindiqlar bor desa, boshqasi eng sifatli faralar bilan maqtangan.

Taxminan 1980-yillarga kelib odamlar oddiy UTP endi ishlamaydi degan fikrga kelishgan. Shunda brendlar bir-biriga juda o‘xshash mahsulot ishlab chiqarishsa ham, ularning xarakteri, ovozi, kayfiyati va pozitsiyasi har xil bo‘lishi mumkinligini tushunib yetishgan.

Shundan beri brendlar nafaqat o‘z mahsulotlariga, balki o‘zlarining “yuzlari”, pozitsiyalariga sarmoya kiritib, uni borgan sari o‘ziga xos qilishga urinib kelishadi.

Shuning uchun bugun McDonald’s bilan Burger King aslida deyarli bir xil burger qilishsa ham, ularning birida oilaviy, farzandi bor odamlar o‘tirsa, boshqasida oldiga yosh do‘stlar to‘dasi kelib ovqatlanishadi.

Minim sizga o‘ziga xos pozitsiyalashni yaratib, raqobatchilardan ajralib chiqishda hamda shu orqali sizning brendingizga yaqin bo‘lgan auditoriyani topishda yordam bera oladi.

Boshqa maqolalar

Neyming bilan qadoqni alohida-alohida ishlab chiqish nimasi bilan xavfli?

01.09.2026

Neyming bilan qadoqni alohida-alohida ishlab chiqish nimasi bilan xavfli?

Bozordagi odatiy jarayon shunday kechadi: dastlab kompaniya asoschisi, marketolog yoki maxsus neyming agentligi tomonidan mahsulotga nom tanlanadi. Keyin tayyor nom dizaynerga topshiriladi va u shu nomga moslab qadoq dizaynini yaratadi. Baʼzida ushbu jarayonning teskarisi ham kuzatilishi mumkin. Yaʼni, avval qadoq dizayni tasdiqlanib, keyin unga mos ravishda nom qidiriladi. Bir qarashda har ikkala usul ham mantiqli koʻrinadi, biroq ularda bitta muhim jihat eʼtibordan chetda qoladi. Aslida xaridor mahsulot nomini alohida, uning qadogʻini alohida idrok etmaydi. U ushbu ikki elementni yaxlit bir signal sifatida, bir vaqtning oʻzida qabul qiladi.

FMCG qadoqlash dizaynida rang va shakl psixologiyasi: nima haqiqatda ishlaydi-yu, nima afsona?

25.08.2026

FMCG qadoqlash dizaynida rang va shakl psixologiyasi: nima haqiqatda ishlaydi-yu, nima afsona?

Qadoq dizaynida ranglar psixologiyasi kabi zaif isbot bazasiga ega bo‘lgan, lekin shu bilan birga juda qat’iy ishonch bilan gapiriladigan mavzular kam topiladi. Qaysi rang nimani anglatishi haqidagi infografikalar yillar davomida bloglardan bloglarga ko‘chib yuribdi, "rang brend taniqliligini 80 foizga oshiradi" degan gaplar esa shunchalik ko‘p takrorlandiki, oxir-oqibat fakt sifatida qabul qilina boshlandi. Quyida bu da’volarning qaysi biri real ilmiy tadqiqotlar sinoviga dosh bera olishi va qaysi biri shunchaki marketing uydirmasi hisoblanishini ko‘rib chiqamiz.

Markaziy Osiyodagi yangi qadoq standartlariga mahalliy ishlab chiqaruvchilar tayyor emas, endi nima qilish kerak?

16.08.2026

Markaziy Osiyodagi yangi qadoq standartlariga mahalliy ishlab chiqaruvchilar tayyor emas, endi nima qilish kerak?

Mintaqamizda ekologik qadoq haqida gap ketsa, koʻpchilik buni ishlab chiqarish rejasi emas, konferensiyalarda gapiriladigan uzoq kelajak mavzusi deb biladi. Lekin vaziyat oʻzgardi. Endi bu masalaning aniq muddatlari bor va ulardan biri bir necha hafta ichida kuchga kiradi.